ლიხტენბერგის ფიგურა


ლიხტენბერგის ფიგურა, ასევე ცნობილი როგორც ლიხტენბერგის ხე,  არის სურათი, რომელსაც წარმოქმნიან დიელექტრიკის ზედაპირზე ან მის შიგნით მოძრავი მუხტები, ელექტრული გარღვევის დროს (იხ. Electrical Breakdown). მათი მოძრაობა ხასიათდება მრავალი განშტოებით. ელვა არის ასეთი ფიგურის ერთ-ერთი წარმომადგენელი.

ელვა - სამგანზომილებიანი ლიხტენბერგის ფიგურა
ელვა – სამგანზომილებიანი ლიხტენბერგის ფიგურა

ამ მოვლენას მიეცა აღმომჩენელისა და მკვლევარის სახელი: გეორ ქრისტოფ ლიხტენბერგმა აღმოაჩინა ის 1777 წელს, იმის შემდეგ რაც დაინახა თუ როგორ განლაგდება ელექტრულად დამუხტული ფისის ზედაპირზე ჰაერში მყოფი მტვერი.

მარცხნივ: დადებითად დამუხტული ლიხტენბერგის ფიგურა; მარჯვნივ: უარყოფითად დამუხტული ლიხტენბერგის ფიგურა
მარცხნივ: დადებითად დამუხტული ლიხტენბერგის ფიგურა;
მარჯვნივ: უარყოფითად დამუხტული ლიხტენბერგის ფიგურა

ტექნოლოგიების განვითარება გვაძლევს საშუალებას ვაწარმოოთ ასეთი ფიგურები სუვენირების სახით. რამოდენიმე დღის წინ, ელექტრომაგნიტური თავსებადობისა და სიგალების მთლიანობის კონფერენციაზე EMC2014 ავიღე ასეთი სუვენირი:

მარცხნივ: პლექსიშუშის ცილინდრი ჩვეულებრივი განათებით; მარჯვნივ: პლექსიშუშის ცილინდრი განათებული ლიხტენბერგის ხით;
მარცხნივ: პლექსიშუშის ცილინდრი ჩვეულებრივი განათებით;
მარჯვნივ: პლექსიშუშის ცილინდრი განათებული ლიხტენბერგის ხით;

როგორც მომიყვა მწარმოებელმა, ესენი არის ჩვეულებრივი პლექსიშუშის (plexyglass) ცილინდრები, რომელიც დამუხტული იქნა ნაწილაკების წრფივი ამაჩქარებლის (linear particle accelerator) მეშვეობით, რის შემდეგაც ცილინდრის ერთ-ერთი წახნაგის ცენტრში შეეხეს დამიწებული რკინის ლურსმნით. ამის შედეგად, მოხდა დიელექტრიკის გარღვევა და მუხტებმა დატოვეს ხისებრი კვალი. აქედანაც სახელი – ლიხტენბერგის ხე. 🙂

ხის მიახლოებული სურათები
ხის მიახლოებული სურათები

ლიხტენბერგის ხის შესახებ დაწვრილებით წაიკითხეთ აქ:

ასეთი სურათის მაგალითებია:

Advertisements

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s